یکشنبه ۰۳ تیر ۱۳۹۷

زنان جنجالی و قدرتمند سینمای ایران

زنان جنجالی و قدرتمند سینمای ایران

لیست زنان سینماگر قدرتمند پیش روی شما است. کمی به گذشته آنها پرداخته ایم، سیر پیشرفتشان در سینما مرور شده و در آخر چرایی حضورشان در این لیست شرح داده شده است.
زنان صاحب نفوذ حال حاضر سینمای ایران که در میان آنها هم کارگردان دیده می شود، هم بازیگر و هم تدوینگر. این زنان چطور به جایگاه فعلی رسیده اند و چرا می گوییم مهم هستند.

این بار سراغ زنان منتقد سینما رفته ایم و درباره بانوان قدرتمند حال حاضر نوشته ایم.

می دانیم این دسته از خانم های بازیگر جایگاهی ارزشمند در سینما دارند و گزینه مطلوب غالب کارگردان ها هستند.

به هر حال لیست زنان سینماگر قدرتمند پیش روی شما است.

کمی به گذشته آنها پرداخته ایم، سیر پیشرفت شان در سینما مرور شده و در آخر چرایی حضورشان در این لیست شرح داده شده است.

رخشان بنی اعتماد (کارگردان)
نشانه های استعدادش در «خارج از محدوده» و «زرد قناری» دیده شد و اهل فن دانستند رخشان بنی اعتماد برای «ماندن و تأثیر گذاشتن» آمده.

او در ابتدای راه پر کار بود و در فاصله ای کوتاه سه فیلم سینمایی ساخت. در عین حال ساخت مستند را هم فراموش نمی کرد.

چهار سال پس از کارگردانی اولین فیلمش، پشت دوربین «نرگس» ایستاد؛ سال ۱۳۷۰، فیلم در جشنواره دهم فجر تحسین شد و خانم بنی اعتماد سیمرغ بهترین کارگردانی را دریافت کرد.

بعد از این فیلم بیش از پیش مورد توجه قرار گرفت و پیگیران سینما با دقت بیشتر ساخته هایش را دنبال می کردند.

حاصل نگاه نافذ بنی اعتماد به جامعه، فیلم هایی شد که هم جذابیت دراماتیک دارند و هم رسالتشان ورای سرگرمی است.

بنی اعتماد موفق ترین کارنامه را در میان زنان کارگردان سینما دارد و شیر طلای ونیز برای «قصه ها» شاهدی است بر این مدعا.

او چندی پیش در شاخه نویسندگی به آکادمی اسکار دعوت شد که موقعیت رشک برانگیزی است. بنی اعتماد همچنین به عنوان داور بخش افق های هفتاد و چهارمین دوره جشنواره فیلم ونیز انتخاب شد.

مستندهای او را فراموش نمی کنیم که در عین تلخی، تاثیرشان برای بهبود کیفیت زندگی برخی سوژه هایش آشکار بوده.

در وصف صلابت او همین بس که در مراسم بزرگداشتش اصغر فرهادی و رئیس دولت اصلاحات درباره اش صحبت می کنند.

ترانه علیدوستی (بازیگر)
از همان ۱۷ سالگی و نقطه ورودش به سینما در نقش ترانه پرنیان فیلم «من ترانه ۱۵ سال دارم» قدرتمند ظاهر شد و در همان سن و سال اولین سیمرغش را گرفت.

بعد از آن برخلاف تمام دختران جوان آن سال ها وارد هر کاری نشد. بعد از سیمرغ، در دو فیلم «شهر زیبا» و «چهارشنبه سوری» اصغر فرهادی بازی کرد و در هر دو نقش، نظر داوران جشنواره را جلب کرد.

ترانه علیدوستی هیچ وقت بیراهه نرفت اما بعد از «درباره الی» تا اوایل دهه ۹۰ که دوباره با «پذیرایی ساده» و «آسمان زرد کم عمق» به چشم آمد و نامزد سیمرغ شد، در فیلم هایی بازی کرد که زیاد دیده نشدند.

او در سال ۲۰۱۲ به عنوان داور جشنواره فیلم هانوی ویتنام معرفی شد و سال ۲۰۱۴ یکی از داوران جشنواره فیلم وژول فرانسه شد. اوج قدرت علیدوستی از زمان «شهرزاد» اتفاق افتاد.

او به عنوان ستاره اصلی سریال حسن فتحی آنقدر به چشم آمد که یک جورهایی اسمش را در صدر فهرست بازیگران زن ایرانی قرار داد.

همزمان با این سریال، فیلم «فروشنده» اصغر فرهادی وحضورش درجشنواره کن، توجه ها را به سمت او خیلی بیشتر کرد.

اعتراض صریح علیدوستی به بی احترامی ترامپ نسبت به ایرانیان وعدم حضور در مراسم اسکار باعث شد که در رسانه های جهان هم وجهه مهمی پیدا کند.

او مدتی است به یکی از فعال ترین افراد شبکه های اجتماعی تبدیل شده و در هر زمینه ای موضع گیری می کند.

لیلا حاتمی (بازیگر)
با فیلم «لیلا» داریوش مهرجویی در سال ۷۵ به اوج قدرت رسید. او از پانزدهمین جشنواره فجر، برای این فیلم دیپلم افتخار گرفت و یک سال بعد همین موفقیت را در فیلم «شیدا» ی کمال تبریزی تکرار کرد.

زنان قدرتمند سینمای ایرانچطور قدرتمند شدحاتمی در مدت ۲۰ سال حضور در سینما، با کارگردان های بزرگی کار کرد و در این مدت، ۲۱ فیلم سینمایی بازی کرد، ۹ بار نامزد دریافت سیمرغ شد و دو سیمرغ گرفت.

او بارها به عنوان داور در جشنواره های مختلف جهانی حضور پیدا کرد و سال ۹۱، از سوی وزیر فرهنگ و ارتباطات کشور فرانسه، لقب شوالیه را گرفت و سال ۲۰۱۴ یکی از ۹ داور اصلی جشنواره کن بود.

با این که حاتمی معمولاً در تمام فیلم هایش مورد توجه قرار می گیرد اما امسال در فیلم «رگ خواب» به کارگردانی حمید نعمت الله یکی از متفاوت ترین نقش هایش را به نمایش گذاشت و به خاطر بازی اش فروش خوبی نصیب فیلم کرد.

او امسال به همراه گلشیفته فراهانی، نازنین بنیادی، محمد رسول اف، هایده صفی یاری، بهمن قبادی و …برای عضویت در آکادمی اسکار دعوت شد.

روایت است که بالاترین دستمزدها را می گیرد.

مریلا زارعی (بازیگر)
بازی های مریلا زارعی در تلویزیون به چشم آمد اما «دو زن» نامش را بیش از پیش سر زبان ها انداخت.

او خیلی زود توانایی اش را در بازیگری نشان داد و «سربازهای جمعه» شد نقطه عطف کارنامه او. مریلا زارعی جزء بازیگرانی است که انتخاب های خوبش به مراتب بیشتر است و همین به کارنامه اش وزن داده.

در این میان آنچه بر وجاهت او افزوده، همکاری با کارگردان هایی چون مسعود کیمیایی، اصغر فرهادی، ابراهیم حاتمی کیا و حسن فتحی است.

زارعی بارها در جشنواره فجر و خانه سینما به خاطر نقش هایش تحسین شده که نمونه اخیر آن سیمرغ «شیار ۱۴۳» و «زیر سقف دودی» است.

آنچه گفتیم همه دلایل قدرتمند نامیدن مریلا زارعی نیست. بخشی از آن دلایل فرامتنی دارد که باید در روحیه شخصی این بازیگر جستجو کرد.

او بدون تعارف نظرش را بیان می کند و برایش فرق ندارد مورد خطاب اصغر فرهادی و کمپینش درباره غزه یا فرج الله سلحشور است.

حکم نمی دهیم اما هر بازیگری چنین نفوذی ندارد که در سیمرغ مسلم بازیگری دیگر شریک شود.

نمی خواهیم توانایی خانم زارعی در خلق شخصیت یک زن افسرده فیلم «زیر سقف دودی» را نادیده بگیریم ولی جایی که لیلا حاتمی و «رگ خواب» هست در دادن تنها یک سیمرغ دودلی جایز نیست.

نیکی کریمی (بازیگر)
از سال ۶۹ و بازی در فیلم «عروس» یک مرتبه به چشم آمد و نامزد دریافت سیمرغ بلورین شد. این موفقیت را پشت سر هم برای فیلم های «سارا»، «پری»، «روانی» و «دو زن» هم تکرار کرد.

سال ۸۱، بعد از بازی در حدود ۲۰ فیلم، بالاخره به طور همزمان برای «واکنش پنجم» و «دیوانه ای از قفس پرید» سیمرغ گرفت اما بعد از آن فیلم های چندان قابل قبولی بازی نکرد و یک جورهایی پرونده بازیگری اش دچار رکود شد تا این که نهایتاً اوایل دهه هشتاد وارد عرصه کارگردانی شد و چهار فیلم ساخت اما فیلم هایش آنطور که باید مورد توجه داوران و منتقدان قرار نگرفتند.

کریمی سال ۱۳۸۶ از داوران بخش فیلم کوتاه جشنواره کن بود. بعد از تجربه کارگردانی، داوری، ترجمه، انتشار کتاب و برگزاری نمایشگاه عکس، امسال به عرصه تهیه کنندگی هم وارد شد.

البته پیش از این فیلم «شیفت شب» به کارگردانی خودش را تهیه کرده بود اما تجربه تهیه کنندگی برای اثر دیگری را نداشت. اودر «آذر»، اولین تجربه کارگردانی محمد حمزه ای، به عنوان تهیه کننده حضور پیدا کرد و همزمان در آن بازی هم داشت.

این فیلم موفقیت خاصی در جشنواره فجر به دست نیاورد و در نامه ای به هیات داوران جشنواره نسبت به این مسئله واکنش نشان داد. اخیراً حضور جنجالی او در یک فیلم تبلیغاتی نشان می دهد که دوران ستارگی او ادامه دارد.

هدیه تهرانی (بازیگر)
از همان فیلم اولش یعنی «سلطان» مسعود کیمیایی به چشم آمد؛ در سال ۱۳۷۵٫هدیه تهرانی سه سال بعد به خاطر «قرمز» فریدون جیرانی سیمرغ گرفت.

هدیه تهرانی در بازیگری به پختگی رسیده بود که با پیشنهاد بهروز افخمی برای ایفای نقش سیما ریاحی در «شوکران» مواجه شد و نقطه عطف کارنامه بازیگری اش رقم خورد.

او در ادامه نقش بد کم نداشت اما تا وقتی در سینما بود، ترک تازی می کرد. غالب فیلم هایش گیشه داشت و سخت پسندها بازی اش را تحسین می کردند.

خانم سوپراستار کم کم از نفس افتاد و حالا روزگار بازگشت او به مسیر اصلی است. آنچه باعث شد هدیه تهرانی را در فهرست بانوان متنفذ سینمای ایران قرار دهیم، سه دلیل اصلی دارد؛ یکی کمکی است که همچنان نامش به گیشه می کند و سال پیش بخشی از فروش «آااادت نمی کنیم» به خاطر او بود.

دیگری فعالیت های اجتماعی هدیه تهرانی است که چندی پیش درباره اش مفصل نوشتیم. او بی سروصدا مشغول پاسداری از محیط زیست است و خودش برای نجات آن آستین بالا زده مهم ترین دلیل اما منفعل نبودن در پروژه های سینمایی است. هدیه تهرانی به گواه آنها که در سال های اخیر با او همکاری داشته اند، «غالباً» شرط و شروط هایی برای انتخاب پارتنر و عوامل فیلم ها دارد وحین تولید فیلم ها نظراتش خریدار دارد.

او همچنان دستمزدهای کلان می گیرد.

فاطمه معتمد آریا (بازیگر)
اواسط دهه شصت با فیلم «جهیزیه ای برای رباب» خودش را به عنوان بازیگری درجه یک نشان داد.

بعد از آن از سال ۶۷ تا ۷۲، چهارده فیلم بازی کرد که برای هفت تای آن ها نامزد سیمرغ شد و پشت سر هم چهار سیمرغ از جشنواره فجر گرفت. از همان اواخر دهه شصت به عنوان چهره ای قدرتمند در سینما مطرح بود اما از سال ۷۲ تا ۸۲ که با «گیلانه» مجددابه قدرت برسد، آثار چندان شاخصی بازی نکرد و بعد از هم تا سال ۸۹ و بازی در «اینجا بدون من» حضور کمرنگی در سینما داشت، با این حال در جشنواره های مهم دنیا بارها به عنوان داور ظاهر شد و چهره ای بین المللی پیدا کرد.

او سال ۲۰۱۴ در فیلم آذربایجانی «نبات» بازی کرد. این فیلم همان سال نامزد اسکار فیلم های خارجی زبان شد.

وضعیت کنونی معتمد آریا با فیلم «آباجان» هاتف علیمردانی، امسال مجدداً بازی اش، به چشم آمد. او نقش مادر پیر یک اسیر را در خانواده ای بی سر و سامان بازی کرد و به خاطر استفاده از لهجه آذری مورد توجه قرار گرفت.

با این حال اما آباجان فروش خوبی نداشت و از سطح یک میلیارد و ۵۰۰ میلیون تومان بالاتر نرفت. امسال برای معتمد آریا سال ویژه ای بود.

او امسال بالاخره بعد از سی و چهار سال توانست به شکل رسمی به عنوان داور در جشنواره بین المللی فیلم فجر حاضر شود؛ اتفاقی که تا پیش از این برایش نیفتاده بود.

هایده صفی یاری (تدوینگر)
فعالیت سینمایی را با صداگذاری فیلم «دخترک کنار مرداب» در سال ۱۳۶۸ آغاز کرد.

هایده صفی یاری بعد از آن سراغ تدوین رفت. حدود چهار سال در این زمینه کسب تجربه کرده بود که تدوین فیلم «آژانس شیشه ای» به او پیشنهاد شد.

اینجا بود که استعداد او به چشم آمد و اولین سیمرغ بلورین را از شانزدهمین جشنواره فیلم فجر به دست آورد. این همکاری برای حاتمی کیا هم دلچسب بود و بار دیگر تدوین فیلمش را به او سپرد.

نتیجه «روبان قرمز» هم درخشان بود وجایزه بهترین تدوین جشنواره فجر را از آن خود کرد. درخشش هایده صفی یاری توجه ها را به سمت او جلب کرد و کارگردان های مطرح طالب همکاری با او بودند. حالا در کارنامه اش تدوین فیلم های کارگردان های شاخص کشورمان دیده می شود.

اصغر فرهادی (چهارشنبه سوری، درباره الی، جدایی نادراز سیمین، فروشنده)، مانی حقیقی (پذیرایی ساده، اژدها وارد می شود)، داریوش مهرجویی (نارنجی پوش)، عزیزالله حمیدنژاد (اشک سرما). هایده صفی یاری همچنان در اوج است و جزو شلوغ ترین سینماگران ماست.

او چندی پیش به عنوان یکی از چند سینماگر ایرانی برای عضویت در آکادمی علوم و هنرهای سینمایی اسکار دعوت شد. در کارنامه او چهار سیمرغ دیده می شدکه رکورد تحسین برانگیزی است ونشان از اهمیت کار این تدوینگر دارد.

مهناز افشار (بازیگر)
سال ۷۸ به سینما وارد شد، اما تا ۸۲، فیلم شاخصی بازی نکرد تا این که با «سالاد فصل» فریدون جیرانی موردتوجه داوران و منتقدان قرار گرفت و برای اولین بار نامزد سیمرغ شد.

افشار از سال ۸۹ شکل و شمایل انتخاب هایش را تغییر داد و ازاینجا به بعد بود که بازی اش به چشم آمد.

او در «سعادت آباد» مازیار میری سیمرغ بلورین گرفت و در «برف روی کاج ها» به کارگردانی پیمان معادی و «پل چوبی» مهدی کرم پور هم موردتوجه قرار گرفت.

بعد از ازدواج بایاسین رامین، فعالیت هایش گسترش پیدا کردووجهه دیگری از خودش به نمایش گذاشت. با فیلم «نهنگ عنبر» سامان مقدم به همراه رضا عطاران در نقشی کاملاً متفاوت ظاهر شد و حسابی ترکاند.

فیلم فروش بسیار زیادی کرد و به فصل دوم رسید. در فصل دوم افشار حضور پررنگ تری داشت و خیلی بیشتر بازی اش به چشم آمد.

مهناز افشار بعد از تجربه ناموفق «عشق تعطیل نیست» در شبکه نمایش خانگی، امسال در سریال «عاشقانه» منوچهر عادی برای این شبکه بازی کرد و بسیار موردتوجه قرار گرفت.

این اواخر در فیلم «دارکوب» بهروز شعیبی بازی داشت و حالا هم قرار است در فیلم «لس آنجلس – تهران» تینا پاکروان که از اواخر مرداد کلید می خورد حضورداشته باشد.

او امسال به عنوان سفیر نیکوکاری موسسه خیریه گلستان فعالیتش را شروع کرد. به نظر می رسد پرونده مربوط به همسرش به جایگاه او لطمه نزده است.

او به تازگی درباره حوادث روز اجتماعی، اظهارنظرهای صریح تری می کند.

تهمینه میلانی (کارگردان)
اولین کارگردانی است که فیلمش (آتش بس ۱) وارد باشگاه میلیاردی شد. این یعنی تهمینه میلانی می تواند فیلمی بسازد که مقبول گیشه باشد.

پیش و پس ازآن هم فیلم پرفروش داشته و احتمالاً «ملی و راه های نرفته اش» که در حال اکران است. به فروش قابل توجهی برسد.

تهمینه میلانی حتی برای کسانی که سینما را به شکل حرفه ای پیگیری نمی کنند، نامی آشنا است، دلیل اصلی این ماجرا به نظرات تندوتیزش درباره مردان و نوع نگاهی که به آن ها در فیلم هایش دارد، بازمی گردد.

خانم میلانی در سال های اخیر کمی از برندگی کلام پیشین فاصله گرفته و سعی کرده به کار فیلم سازی اش برسد. به ویژه آن که سه سال پیش به خاطر انتشار فیلم نامه «شهرزاد» به دادسرای فرهنگ و رسانه احضار شده بود و خاطره زندان رفتن در سال ۸۱ به خاطر ساخت «نیمه پنهان» برایش زنده شد.

درباره وجاهت میلانی همین بس که بهترین های سینمای ایران در فیلمش بازی می کنند. او با ساخت ۱۴ فیلم سینمایی پرکارترین کارگردان زن سینمای ما است.

نرگس آبیار (کارگردان)
فعالیت کارگردانی اش را از سال ۹۱ شروع کرد و در این مدت سه تا فیلم ساخت. «شیار ۱۴۳» به تنهایی کافی بود تا جای پای او در سینمای ایران سفت شود.

این فیلم سروصدای عجیبی در سینما به راه انداخت و مورد توجه طیف های مختلف فکری قرار گرفت.

این فیلم در جشنواره های مختلف جهانی مثل استرالیا، روسیه، هند، کره جنوبی و … هم برگزیده شد.

بعد از شیار، او با «نفس» به میدان آمد؛ فیلمی جذاب و پر از ریزه کاری که به اندازه شیار مخاطبانش را هیجان زده نکرد.

بااین حال در جشنواره های جهانی مورد توجه قرار گرفت. او حالا تصمیم دارد خودش را در تلویزیون هم محک بزند و وارد عرصه سریال سازی شود.

آبیار با همکاری سازمان اوج، قرار است سریال «دختر شینا» را بر اساس کتابی با همین نام و درباره زندگی همسر شهید حاج ستار ابراهیمی کارگردانی کند.

طبیعتاً با ورود به تلویزیون، آبیار کماکان موقعیت اش را به عنوان یک کارگردان زن دفاع مقدس حفظ می کند.

 

منبع: زندگی آنلاین

بازدید کلی ۵۶ , بازدید امروز ۱

پاسخ دهید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد.